Nobelprijzen Literatuur naar Tokarczuk en Handke

De uitreiking van de Nobelprijs Literatuur was dit jaar extra spannend: donderdag om 13u werden in Stockholm niet één maar twee laureaten bekroond. Dat komt doordat de prijs vorig jaar niet werd uitgereikt. De Poolse Olga Tokarczuk is de laureaat van 2018, de prijs van 2019 gaat naar de Oostenrijker Peter Handke.  

Peter Handke: laureaat en enfant terrible

Handke is dichter, essayist en toneelschrijver. Hij krijgt de prijs "voor zijn invloedrijke werk dat met taalkundige spitsvondigheid de periferie van de menselijke ervaring heeft verkend". Hij is onder meer bekend omwille van zijn toneelstuk 'Publikumsbeschimpfung' waarin hij de vaste theaterrollen omkeert en de acteurs, die pretenderen geen acteurs te zijn, het publiek laat beledigen. In een reactie op de uitreiking prijst Stefan Hertmans de moed om tegen de mainstream in te gaan. De laatste theaterschrijver die de Nobelprijs Literatuur in ontvangst mocht nemen was Harold Pinter in 2005. 

5 CE-sterren voor Tokarczuk 

Ook wij hebben Tokarczuk dit jaar bekroond met een 5-sterrenrecensie voor haar meest recente vuistdikke roman 'De Jacobsboeken'. Floris Cavyn prijst de verschillende invalshoeken, de nuance en de kracht van de literatuur waarmee de Poolse auteur een ambivalent figuur als Jacob Frank een gezicht weet te geven. 

Met ‘De Jacobsboeken’ levert Olga Tokarczuk een waar huzarenstukje af. In een interview verklaarde ze ‘dat haar woorden op waren’ na de voltooiing. Begrijpelijk. Ook als lezer ben je volledig murw geslagen na het lezen van deze geschiedenis van een persoon, van een land, van Europa.

Europees, maar wel gedurfd? 

Het is verrassend dat de jury dit jaar twee Europese auteurs bekroond heeft. Met twee prijzen om uit te reiken viel er een grotere diversiteit te verwachten. Zo was er de mogelijkheid om de alternatieve Nobelprijs die vorig jaar werd uitgereikt aan Maryse Condé uit Guadeloupe alsnog te verzilveren en werd ook de Canadese auteur Margaret Atwood als kanshebber genoemd. 

Met de keuze voor Handke en Tokarczuk heeft de Academie alvast wél voor controverse gekozen. Zo is Tokarczuk erg activistisch en kreeg ze na de publicatie van 'De Jakobsboeken' te kampen met sterke kritiek omwille van haar kritische blik op conservatief Polen. Handke komt dan weer in opspraak door zijn controversiële uitspraken over de Balkanoorlogen. Eerder leverde hij de Heinrich Heineprijs terug in vanwege alle ontstane commotie. Ook nu vragen tegenstanders dat de Nobelprijs weer wordt ingetrokken.