Snowpiercer

Sciencefiction zoals het hoort

Pessimistische toekomstvisies, we hebben er een broertje aan dood. Bij de psychotische computersystemen, schietgrage aliens en mensen-die-mensen-eten (in koekjesvorm) mag nu ook de doemtrein van ‘Snowpiercer’ worden gevoegd – een trein die de laatste restanten mens(elijk)heid herbergt tijdens een tweede ijstijd. Door de permanente loop die de trein rijdt, is er genoeg energie om het leven zoals wij het kennen daarbinnen staande te houden – maar dit op de rug van de armoezaaiers van de achterste wagon, die moeten zwoegen en plooien in omstandigheden waar priester Daens nog eens een boekje over zou kunnen schrijven.

Klinkt best cliché en, eerlijk, dat is het ook. Het is wachten tot de onafwendbare revolte van de arbeiders voor de actie losbarst die de film, en ons brein, anderhalf uur zal doen knetteren. Regisseur Joon-ho Bong (‘The Host’) geeft grote namen als Nolan, Cameron of Fincher het nakijken. Wat de Koreaan hier creëert kunnen we na tien minuten geen actiescènes meer noemen: regelrechte tableaus zijn het, kleine symfonietjes van beeld, geluid en montage, die echter nooit in een gratuit “kijk eens hoe straf!” vervallen (een vergelijking met Park Chan-Wook is snel gemaakt). Gezwéét dat we hebben toen in mid-fight de trein in een schier eindeloze tunnel dook en het licht uitging, of wanneer een onverwachte bocht in de rails een vuurgevecht compleet op zijn kop zette. Het doorgeven van een lucifer wordt een spektakel, het saboteren van toegangspoorten een thriller op zich. Piekfijne orchestratie, noemen we dat - en zónder 3D.

En kijk, naarmate het groepje guerrilla’s vordert, komt ook de originaliteit boven drijven. ‘Snowpiercer’ heeft zijn roots in de Franse stripreeks ‘Transperceneige’ en dat is vooral te zien aan de bizarre humor en de kleurrijke, larger-than-life personages (Tilda Swinton gaat er héérlijk over als first lady van de trein en ook de ouwe John Hurt is goed gecast). Eclectisch en grotesk, zo kunnen we de micro-wereld die wagon per wagon wordt geopenbaard het best omschrijven. Of het nu gaat om de nachtclubvertrekken (waar chemisch treinafval wordt gesnoven als party drug), het voor het eerst zien van een raam (op zo’n manier in beeld gebracht dat ook de kijker vergeet dat hij ooit daglicht heeft gezien) of een blitzbezoek aan een kleuterschool (van ‘The Wicker Man’ geleden dat zingende en dansende kindertjes ons zo de stuipen op het lijf hebben gejaagd!): de kijker weet telkens even veel – of: even weinig – als de protagonisten, dus werkt elke verrassing dubbel zo goed. Soms zit het hem ook gewoon in de kleine dingen – het vinden van de mogelijk laatste sigaret ever; nieuwjaar vieren door een bepaalde brug te passeren – en dat maakt van ‘Snowpiercer’ uiteindelijk ook een doordachte en geloofwaardige sciencefictionfantasie.

Hier en daar kon de schaar er worden in gezet en qua acteren klinkt er een valse noot of twee (lag het aan ons, of zat Jamie Bell hier helemaal niet op zijn plaats?), maar ‘Snowpiercer’ is toch dat instant cult-pareltje - te arty voor het Kinepolispubliek, te explosief voor de arthouse-ganger - dat de mindfuck naadloos naast de mokerslag legt (wíllen onze helden eigenlijk wel weten wat zich aan het eind van de tunnel - enfin, de locomotief - bevindt?), ons van actie laat genieten alsof we weer pubers zijn en – bovenal – recente scifi-sissers als ‘Looper’, ‘Prometheus’, of ‘Elysium’ meteen doet vergeten.

Er zijn ergere manieren om het einde van de wereld mee te maken, denken we dan.

Details Nu in de zalen
Regie: Joon-ho Bong
Scenario: Joon-ho Bong, Kelly Masterson
Cast: Chris Evans, Tilda Swinton, John Hurt, Jamie Bell, Octavia Spencer, Kang-ho Song, Ed Harris
Jaar:
2014
Speelduur:
126 min.