Nederlands Film Festival, vrijdag 26 september

TivoliVredenburg als totaalervaring

Het Nederlands Film Festival breidt zich meer en meer buiten onze landsgrenzen uit. Veel internationale coproducties, filmmakers met gemengde roots en films die zich in alle delen van de wereld afspelen, zorgen ervoor dat het festival steeds veelzijdiger wordt. Bovendien is er jaarlijks het HFM Binger/Screen International Interview, waarbij een grote naam uit de internationale filmwereld wordt ondervraagd door Geoffrey MacNab, verslaggever van het gerenommeerde Britse filmblad Screen International. Afgelopen vrijdag was de Spaanse regisseur Fernando Trueba te gast. 

'Zo, nu heb je je film gemaakt, wanneer ga je een normale baan zoeken?', dat is wat de moeder van de maker van onder andere het Oscarwinnende Belle Époque (1992, met Penélope Cruz in de hoofdrol), Year of enlightenment (1986) en de documentaire Miracle of candeal (2004), hem vroeg. Zijn eerste film was ondanks het lage budget meteen een grote hit in Spanje. 'Wat zouden mijn ouders hebben gezegd als het een flop was..?', een vraag die kenmerkend is voor de humor en bescheidenheid van een van de grootse Spaanse regisseurs van de afgelopen 30 jaar.

Trueba begon zijn carrière als filmcriticus bij de krant El País. In Spanje worden maar weinig goede films gemaakt, vindt Trueba, vooral veel pulp voor de televisie. Daarom wilde hij ook in eerste instantie geen film maken met Penélope Cruz. Ze speelde toen alleen nog in een tv-serie. 'Daar was ze net een barbiepop. Uiteindelijk kwam ze toch auditie doen en realiseerde ik me wat een idioot ik was.'

'Filmmaken is schrijven', meent hij. 'Eerst schrijf je met de pen, dan met de camera, en dan met de montage.' Samen met scenarist Rafael Azcona neemt hij altijd veel tijd voor het schrijven van het script. Er wordt eerst 2 á 3 maanden gepraat voordat er een woord op papier komt. Daarna schrijven ze het scenario tijdens een serie lunches. 'Tja, als je bedenkt dat in Spanje veel mensen in restaurants om half 6 nog aan de lunch zitten, dan kan dat.'

Na dit persoonlijke en inspirerende inkijkje in de Spaanse manier van filmmaken, die toch sterk verschilt van de Nederlandse, stappen we in een heel andere dimensie. Heel TivoliVredenburg is omgetoverd tot een groot, pulserend, zinderend lichtkunstwerk. We zijn bij het evenement Bring your own beamer/ Eyes everywhere. Overal struikel je over kunstenaars die met hun zelf meegebrachte beamers filmpjes projecteren op muren, trappen, ballonnen en tenten waar je in kunt klimmen. Met 75 kunstenaars het grootste gratis toegankelijke Bring your own beamerevenement van Nederland. Want jawel, het is een wereldwijd fenomeen, bedacht door de Nederlands-Braziliaanse kunstenaar Rafaël Rozendaal.

Het thema is dit jaar sousveillance, het omgekeerde van surveillance: ditmaal is het niet de politie of de overheid die ons in de gaten houdt, zoals bij de de Amerikaanse afluisterschandalen, maar zijn burgers zelf de bespieders. Zo zijn er ogen die op ballonnen geprojecteerd zijn en je overal volgen. Het is een visueel spektakel, maar door de combinatie van het grote aantal flikkerende schermen met de knallende beats van de dj krijg je wel een overload aan indrukken, waardoor we het al snel voor gezien houden. Maar het nieuwe TivoliVredenburg is desalniettemin de perfecte locatie hiervoor. Met haar spel van glas, licht en beweging is dit een plek waar alles mogelijk is, wat deze avond maar weer blijkt.

Vera de Lange

Details Nu in de zalen
Jaar:
2014