Paul Auster, 'Dag/Nacht'

De dwaze wereld draait door. Of hoe een dialoog tussen twee boeken kan zorgen voor synergie.

Paul Auster (1947) is geen nobele onbekende. Met boeken als ‘De New York-trilogie’ schrijft hij zich rechtstreeks naar de sterren aan het firmament, en dat alles behalve onverdiend. Als post-modern romancier kent hij de kunst van subtiele intertekstualiteit als geen ander. Zijn schrijven is zo subtiel in zijn genialiteit, dat het bijna saai wordt.

Met deze nieuwe publicatie vist uitgeverij De Bezige Bij twee reeds eerder gepubliceerde publicaties op: ‘Op reis in het scriptorium’ (2006) en ‘Man in het duister’ (2008). Deze aanvankelijk magere boeken krijgen hier een tweede kans om met elkaar in dialoog te gaan. Voor een kort overzicht met scherpe maar correcte kritiek op de afzonderlijke boeken, verwijzen we graag naar de eerder verschenen recensies op onze website. In deze publicatie is het net de synergie die onze aandacht hier ten volle verdient.

‘Op reis in het scriptorium’ is op het eerste gezicht het zwakste verhaal van de twee. De grote vraag, waarom mijnheer Blanco aan geheugenverlies leidt, wordt maar niet beantwoord. Sterker nog, omdat het daaromtrent te vaag blijft wordt het inlevingsvermogen te zwak aangesproken. God ja, laten we het aan de writersblock wijten waaraan Auster toen leed. Het ongemakkelijke gevoel dat het verhaal aan het einde niet af is, krijgt in het verlengde van dit boek een nieuwe invulling.

‘Man in het duister’ is dan weer het omgekeerde scenario. Veel te veel verhaallijnen die kris kras door elkaar lopen, maar glashelder uit elkaar worden gezet. August Brill is een tragisch personage met onnoemelijk veel leed en zowaar met nog meer fantasie. Door zijn zware gedachten verzint Brill een tweede wereld, waarin Amerika vandaag in een parallelle wereld in een burgeroorlog verzeild is geraakt. Misnoegd over deze oorlog reizen een handvol mensen uit de parallelle wereld naar de werkelijkheid, om August Brill te vermoorden, de aanstoker, verzinnebeelder van de gruwelijk oorlog.

De conclusie van Dag/Nacht is kort. Het teveel van ‘Man in het duister’ maakt het tekort van ‘Op reis in het scriptorium’ goed. De verhaallijnen van ‘Man in het duister’ zijn te complex, het aantal personages te veel en het boek te kort om te intrigeren. Maar net daardoor kopieer je als lezer het stramien van dit verhaal over het onbevredigde gevoel aan het einde van ‘Op reis in het scriptorium’. Als lezer wordt je fantasie getriggerd, waardoor het lezen van dit boek ook meteen tot een opgave verwordt.

Details Fictie
Auteur: Paul Auster
Vertaald door: Ton Heuvelmans
Uitgeverij: De Bezige Bij
Jaar:
2015
Aantal pagina's:
319